January 6, 2021

ក្រុម​អ្នក​វិភាគ​ថា ចំណូល​​ពី​ធនធាន​ប្រេង​នឹង​ជួយ​ពង្រឹង​អំណាច​​គណបក្ស​ប្រជាជន​កាន់តែ​ខ្លាំង

ក្រុម​អ្នក​វិភាគ​ថា ចំណូល​​ពី​ធនធាន​ប្រេង​នឹង​ជួយ​ពង្រឹង​អំណាច​​គណបក្ស​ប្រជាជន​កាន់តែ​ខ្លាំង ទាំងផ្សព្វផ្សាយ​អំពី​អណ្ដូង​ប្រេងកាត​ក្រោម​បាត​សមុទ្រ​នៅ​ខេត្ត​ព្រះសីហនុ។ រូប៖ ក្រសួង​រ៉ែ និង​ថាមពល


ដោយ មាន ​ឫទ្ធិ RFA 2021-01-06

ក្រុម​អ្នក​វិភាគ​នយោបាយ មើល​ឃើញ​ដូចៗ​គ្នា​ថា ចំណូល​បាន​មក​ពី​ធនធាន​ប្រេង​ដែល​កម្ពុជា​ទើប​ខួង​បាន​ពី​អណ្តូង​ប្រេង​ក្នុង​ដែនសមុទ្រ​ខ្មែរ នឹង​ជួយ​ពង្រឹង​អំណាច​ឱ្យ​គណបក្ស​ប្រជាជន​កម្ពុជា​កាន់តែ​ខ្លាំង ជាជាង​ចូលរួម​លើកកម្ពស់​ជីវភាព​រស់​នៅ​របស់​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ទូទៅ​។ អ្នកវិភាគ​ខ្លះ​ព្រមាន​ថា ប្រសិនបើ​រដ្ឋាភិបាល​នៅ​តែ​មិន​បង្ហាញ​តម្លាភាព​ពី​ចំណូល​បាន​មក​ពី​វិស័យ​ប្រេង​នេះ​ទេ នោះ​កម្ពុជា​នឹង​ជៀស​មិន​ផុត​ពី​ទទួលរង​នូវ​បណ្ដាសា​ពី​ធនធាន​ធម្មជាតិ មិន​ខុស​ពី​បណ្ដាសា​ព្រៃឈើ​នោះ​ទេ។

ទន្ទឹម​ពេល​ដែល​ប្រមុខ​រដ្ឋាភិបាល លោកនាយក​រដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន ប្រកាស​ថា ចំណូល​បាន​មក​ពី​វិស័យ​ប្រេង នឹង​ត្រូវ​យក​ទៅ​ពង្រឹង​វិស័យ​សុខាភិបាល និង​អប់រំ​នោះ ក្រុម​អ្នក​វិភាគ​នយោបាយ​មើល​ឃើញ​ផ្ទុយ​ពី​នេះ​។ ពួកគេ​ថា មិន​ខុស​ពី​ចំណូល​បាន​មក​ពី​ធនធាន​ធម្មជាតិ​ដទៃ​នោះ​ទេ ចំណូល​ពី​វិស័យ​ប្រេង នឹង​ចូលរួម​ចំណែក​ជួយ​ពង្រឹង​អំណាច​ឱ្យ​គណបក្ស​ប្រជាជន​កម្ពុជា និង​បក្ខពួក​របស់​លោក ហ៊ុន សែន ទៅវិញ​ទេ។

អ្នកវិភាគ​នយោបាយ បណ្ឌិត សេង សារី យល់​ថា ផ្អែក​តាម​បទពិសោធន៍​កន្លង​មក រដ្ឋាភិបាល​តែងតែ​មាន​បញ្ហា​ក្នុង​រឿង​បង្ហាញ​តម្លាភាព​ពី​ចំណូល​នានា​បាន​មក​ពី​ការ​លក់​ដូរ​ធនធាន​ធម្មជាតិ ដោយ​ពុំ​ដែល​បាន​បញ្ចេញ​របាយការណ៍​ហិរញ្ញវត្ថុ​អំពី​វិស័យ​នេះ​ឱ្យ​បាន​ច្បាស់លាស់​នោះ​ទេ​៖ «​មក​ដល់​រឿង​ប្រេងកាត​នេះ ក៏​ហាក់បីដូចជា​មិន​មាន​ពលរដ្ឋ ឬ​មហាជន មើល​ឃើញ​ថា មិន​មាន​ស្ថានភាព​ខុស​ពី​ការ​លក់​ធនធានធម្មជាតិ​ដទៃ ដូចជា​រឿង​ព្រៃឈើ ដូចជា​រឿង​រ៉ែ អី​ជាដើម​ផ្សេងៗ​ទៀត​។ បើ​តម្លាភាព​នូវ​តែ​ជា​ការ​អាថ៌កំបាំង​បែបនេះ យើង​មិន​ដឹង​ថា ប្រភព​ថវិកា​នោះ នឹង​យក​ទៅ​ប្រើ​ក្នុង​ប្រភព​អី​? កន្លងមក យើង​ឃើញ​ថា មន្ត្រី​រដ្ឋាភិបាល​ដែល​ធ្វើការ​ប្រាក់​បៀវត្ស​តិចតួច​ហ្នឹង ក៏​ឃើញ​ថា មាន​ភាព​ធូរធារ​លើស​ពី​អ្វី​ដែល​យើង​នឹកស្មាន​ដល់​។ អ៊ីចឹង​ហើយ យើង​គិត​ថា វា​អាច​ហូរ​ទៅ​ការ​ពង្រឹង​អំណាច​របស់​គណបក្ស​កាន់អំណាច​នេះ​ឯង»។

ដូចគ្នា​នេះ​ដែរ អ្នកវិភាគ​នយោបាយ​មួយ​រូប​ទៀត លោក គឹម សុខ យល់​ថា ចំណូល​បាន​មក​ពី​វិស័យ​ប្រេង​នេះ នឹង​ត្រូវ​គណបក្ស​កាន់អំណាច​យក​ទៅ​ប្រើប្រាស់​ដើម្បី​ជា​របៀប​ការពារ​អំណាច​ឱ្យ​គណបក្ស​ខ្លួន​កាន់តែ​រឹងមាំ​ថែមទៀត​៖ «​របៀប​អស់នេះ គឺជា​ការ​រៀប​បណ្ដាញ​លុយកាក់​ដើម្បី​ត្រៀម​បម្រុង ហើយ​ក្នុង​ពេលដែល​គេ​ត្រៀម​រៀបចំ​បណ្ដាញ​លុយកាក់​បែប​ហ្នឹង គេ​ក៏​ព្រាង​ដែរ ដូចជា​បូម​ប្រេង​នៅ​សមុទ្រ ដើម្បី​រៀបចំ​ផែនការ​ថ្មី ក្នុង​ការ​ធ្វើ​ឱ្យ​រឹងមាំ​នៅ​ក្នុង​យន្តការ​នៃ​របៀប​ចាត់ចែង​លុយកាក់​ការពារ​អំណាច​របស់​គេ»។

ការ​យក​ចំណូល​បាន​មក​ពី​វិស័យ​ប្រេង​ទៅ​ពង្រឹង​អំណាច​របស់​គណបក្ស​ប្រជាជន​កម្ពុជា​នេះ ក៏​ត្រូវ​អ្នកវិភាគ​នយោបាយ​មួយ​រូប​ទៀត គឺ​បណ្ឌិត មាស នី មើលឃើញ​ថា ជា​ផ្នែក​មួយ​នៃ​យុទ្ធសាស្ត្រ​ពង្រឹង​អំណាច​ក្នុង​ជួរ​បក្ស​ឱ្យ​មាន​ស្ថិរភាព ក្នុងពេលដែល​គណបក្ស​នេះ​ផ្ទេរ​អំណាច​ទៅ​ឱ្យ​ឈាម​ថ្មី​៖ «យើង​ឃើញ​ថា ការ​គ្រប់គ្រង​ធនធាន ជា​ធនធាន​ធម្មជាតិ ជា​ធនធាន​អី​ហ្នុង ក៏​យើង​ឃើញ​ថា ហាក់បីដូចជា​បាន​ត្រៀមលក្ខណៈ​គ្រប់គ្រាន់ រួម​ទាំង​ការប្រកាស​ថ្មីៗ​អំពី​ការ​បូម​ប្រេង​នូវ​តំណក់​ប្រេង​ដំបូង​ដែល​បាន​នៅ​ក្នុង​ខែ​នេះ ក៏​ជា​ផ្នែក​មួយ​នៃ​ការរៀបចំ​ខ្លួន​ក្នុង​ការ​ធ្វើ​ម៉េច​ដើម្បី​ឱ្យ​ដំណើរការ​នៃ​ការ​ផ្ទេរ​អំណាច​ទៅ​ឈាម​ថ្មី ឬក៏​ការ​ពង្រឹង​អំណាច​ដើម្បី​ឱ្យ​មាន​ស្ថិរភាព យ៉ាង​ហោច​ក៏​អាច​នឹង​មាន​ប្រៀប​នៅ​ក្នុង​ការបោះឆ្នោត​នៅ​ឆ្នាំ​២០២៣។ នៅ​ក្នុង​អំឡុង​ពេល​ជាមួយគ្នា​នេះ ក៏​គេ​មិន​ភ្លេច​អំពី​ការ​ធ្វើ​ឱ្យ​ចុះ​ខ្សោយ​បន្ថែម​ទៀត​ទៅ​លើ​រចនាសម្ព័ន្ធ​នយោបាយ​របស់​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​ផង​ដែរ»។

គិត​ត្រឹម​យប់​ថ្ងៃ​ទី​០៥ មករា អាស៊ីសេរី មិនទាន់​អាច​ទាក់ទង​អ្នកនាំពាក្យ​គណបក្ស​ប្រជាជន​កម្ពុជា លោក សុខ ឥសាន ដើម្បី​សុំ​ប្រតិកម្ម​ជុំវិញ​ការយល់ឃើញ​នេះ​នៅឡើយ​ទេ​។ រីឯ អគ្គនាយក​នៃ​អគ្គនាយកដ្ឋាន​ប្រេងកាត លោក ជៀប សួរ បដិសេធ​ឆ្លើយ​សំណួរ អាស៊ីសេរី ព្រោះ​លោក​ថា ក្រៅ​ម៉ោង​ធ្វើការ​។ រីឯ អ្នកនាំពាក្យ​ក្រសួង​សេដ្ឋកិច្ច និង​ហិរញ្ញវត្ថុ លោក មាស សុខសេនសាន្ត ក៏​នៅ​មិនទាន់​ឆ្លើយ​សំណួរ អាស៊ីសេរី តាម​បណ្ដាញ​សង្គម​តេឡេក្រាម ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​ការចាត់ចែង​ចំណូល​បាន​មកពី​វិស័យ​ប្រេង​នេះ​នៅ​ឡើយ​ដែរ គិត​ត្រឹម​យប់​ថ្ងៃ​ទី​០៥ មករា។

កាលពី​ថ្ងៃ​ទី​២៩ ខែ​ធ្នូ ឆ្នាំ​២០២០ លោកនាយក​រដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន បាន​ឆក់​យក​ឱកាស​នៃ​ទិវា​ដែល​លោក​ប្រសិទ្ធិ​នាម​ដោយ​ខ្លួនឯង​ថា ទិវា​នយោបាយ «​ឈ្នះ​-​ឈ្នះ​» ប្រកាស​ជា​សាធារណៈ​ថា កម្ពុជា​ទទួល​បាន​ដំណក់​ប្រេង​ជា​លើកដំបូង​ក្រោម​ការដឹកនាំ​របស់​លោក​។ លោក​ថា ការ​ចាប់ផ្តើម​ផលិតកម្ម​ប្រេង​នេះ គឺជា​ពរជ័យ​សម្រាប់​កម្ពុជា ហើយ​ជា​សមិទ្ធផល​ថ្មី​សម្រាប់​សេដ្ឋកិច្ច​កម្ពុជា​ចាប់​ពី​ឆ្នាំ​២០២១​នេះ​តទៅ​។ លោក ហ៊ុន សែន អះអាង​ថា ចំណូល​បាន​​មកពី​ប្រេង​នេះ នឹង​ត្រូវ​យក​ទៅ​ប្រើប្រាស់​ដើម្បី​ពង្រឹង​វិស័យ​សុខាភិបាល និង​អប់រំ​។ យ៉ាងណា លោក​មិន​បាន​បញ្ចេញ​ឱ្យ​ដឹង​ពី​ការ​រំពឹង​ទុក​នៃ​ចំណូល​ជាក់លាក់​ដែល​កម្ពុជា​អាច​នឹង​ទទួល​បាន​ពី​វិស័យ​ប្រេង​នេះ​នៅ​ឡើយ​ទេ។

​ចំណូល​បាន​មក​ពី​អាជីវកម្ម​ប្រេង​ក្នុង​ប្លុក A នៃ​ដែនសមុទ្រ​ខ្មែរ​នេះ នឹង​ត្រូវ​បែងចែក​តាមរយៈ​កិច្ចព្រមព្រៀង​រវាង​កម្ពុ​ជា ជាមួយ​ក្រុមហ៊ុន​សិង្ហបុរី​មួយ​ឈ្មោះ គ្រីស អេនើជី (Kris Energy) ក្នុង​នោះ កម្ពុជា​កាន់កាប់​ភាគហ៊ុន ៥% រីឯ ៩៥%​ទៀត​កាន់កាប់​ដោយ​ក្រុមហ៊ុន។

អ្នកវិភាគ​នយោបាយ បណ្ឌិត សេង សារី រិះគន់​រូបមន្ត​នៃ​ការបែងចែក​ភាគហ៊ុន​លើ​ចំណូល​បាន​មក​ពី​ការ​វិនិយោគ​ប្រេង​នេះ ដែល​កន្លងមក​លោក​ថា ធ្លាប់​ឃើញ​តែ​រដ្ឋាភិបាល កាន់​កាន់​ភាគហ៊ុន ៥១% ហើយ​ខាង​ក្រុមហ៊ុន​ឯកជន​កាន់កាប់ ៤៩%៖ «​ដូច​ក្នុង​ករណី​ជាក់ស្ដែង​រឿង​ប្រេងកាត​នេះ​អ៊ីចឹង យើង​ភ្ញាក់ផ្អើល​មែនទែន​ដែល​រដ្ឋាភិបាល​ប្រគល់​ហ៊ុន​ឱ្យ​ក្រុមហ៊ុន​បរទេស​រហូតដល់​ទៅ ៩៥% ហើយ​ទុក​សម្រាប់​ជាតិ​ខ្លួនឯង​តែ ៥%​។ ប៉ុន្តែ លម្អិត​យ៉ាងណា​នោះ យើង​អត់​ទាន់​ឃើញ​រដ្ឋាភិបាល​លោក​ពន្យល់​ពី​របៀបរបប​នៅ​ក្នុង​ការ​ធ្វើ​ជំនួញ​ទៅលើ​ធនធានធម្មជាតិ​របស់​ប្រទេស​នៅឡើយ​ទេ»។

បណ្ឌិត សេង សារី យល់​ថា ល្មម​ដល់ពេល​វេលា​ហើយ​ដែល​រដ្ឋាភិបាល​គួរ​ចាប់​ផ្តើម​បង្ហាញ​នូវ​តម្លាភាព​លើ​ចំណូល​បាន​មកពី​វិស័យ​ធនធាន​ធម្មជាតិ​នានា ជាពិសេស វិស័យ​ប្រេង​នេះ​តែម្ដង​។ លោក​ថា ជាជាង​ប្រើប្រាស់​ចំណូល​បាន​មក​ពី​ប្រេង​នេះ​ទៅ​ពង្រឹង​អំណាច​ផ្ទៃក្នុង​របស់​គណបក្ស​កាន់អំណាច រដ្ឋាភិបាល​គួរ​ធ្វើ​យ៉ាងណា​ខិតខំ​កសាង​កិត្តិនាម​របស់​ខ្លួន និង​ប្រទេសជាតិ​ឡើងវិញ ហើយ​បញ្ចៀស​នូវ​ការខ្ចី​បុល​លុយ​ពី​បរទេស​តទៅទៀត ជាពិសេស​ប្រទេស​ចិន​៖ «​ដូច្នេះ​ហើយ វា​គួរតែ​ដល់ពេល​វេលា​មួយ ដែល​យើង​គិត​ថា យើង​គួរតែ​កសាង​កិត្តិនាម​របស់​ប្រទេស​ខ្លួន​ឡើងវិញ តាមរយៈ​ធនធាន​ធម្មជាតិ​មួយ​នេះ​ហើយ​។ ខ្ញុំ​មិនសូវ​ជឿ​ថា ប្រទេស​ណាមួយ​នៅតែ​បន្ត​ខ្ចី​លុយ​គេ​យក​មក​ប្រើ ហើយ​យើង​មោទនភាព​អី​នោះ​ទេ​។ ដូច្នេះ វា​គួរតែ​ដល់ពេល​វេលា​មួយ​សមរម្យ​។ ប៉ុន្តែ បើសិនជា​ក្នុង​ករណី​ដែល​ធនធាន ឬ​ចំណូល​មួយ​នេះ ប្រើប្រាស់​មិន​ត្រឹមត្រូវ​តាម​គោលដៅ ហើយ​មិន​មាន​តម្លាភាព វា​បង្កប់​នូវ​អំពើពុករលួយ​ក្នុង​នោះ អាហ្នឹង ខ្ញុំ​ថា វា​គឺជា​បណ្ដាសា​ម្ដងទៀត ដូច​បណ្ដាសា​ព្រៃឈើ​អ៊ីចឹង​ដែរ»។

ក្រសួង​រ៉ែ និង​ថាមពល បញ្ជាក់​ថា ទំហំ​ផ្ទៃ​សរុប​នៃ​ការអភិវឌ្ឍន៍​ទាញ​យក​ប្រេង​ពី​តំបន់​អប្សរា​ក្នុង​ផ្ទៃ​ទឹក​ប្លុក A អាច​មាន​ទំហំ​ស្មើនឹង​រាជធានី​ភ្នំពេញ​ទាំងមូល​។ តំបន់​ដែល​ទំនង​បំផុត​សម្រាប់​ការ​អភិវឌ្ឍ​បន្ថែម​ក្នុង​ដំណាក់កាល​ទី​ពីរ គឺ​តំបន់​រួមគ្នា នៃ​ប៉ូលូវ៉ៃ និង​បាសិត​។ រីឯ ដំណាក់កាល​ទី​បី នឹង​ត្រូវ​កំណត់​ទិសដៅ​ទៅ​តំបន់​អង្គារ​សីល៍ រតនៈ បូកគោ និង​ដា នៃ​ដែនសមុទ្រ​ខ្មែរ៕

No comments: